/
news/ကိုယ္၀န္ေဆာင္ႏွင့္က်န္းမာေရး/ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ႏွင့္-hiv

ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ႏွင့္ HIV

Category
ကိုယ္၀န္ေဆာင္ႏွင့္က်န္းမာေရး

HIV ရွိတဲ့ကိုယ္ဝန္ေဆာင္မိခင္ကေန သေႏသားကို ကူးစက္ႏိုင္ပါသလား ?

         HIV ရွိတဲ့ကိုယ္ဝန္ေဆာင္မိခင္ကေန ကေလးကို နည္း 3 မ်ိဳးနဲ႕ကူးစက္ႏိုင္ပါတယ္။

1. ကိုယ္ဝန္ေဆာင္စဥ္

2. ကေလး႐ိုး႐ိုးေမြးစဥ္

3. မိခင္ႏို႔တိုက္ေကၽြးေနစဥ္

        မိခင္မွာ HIV ပိုးရွိခဲ့ရင္ေတာ့ ART လို႔ေခၚတဲ့ HIV ေဆးေတြကို ေသာက္သံုးျခင္းျဖင့္ က်န္းမာေရးေကာင္းမြန္ေစၿပီး မိခင္မွကေလးကိုကူးစက္ႏိုင္တဲ့အခြင့္အေရးကိုနည္းေစပါတယ္။ ကိုယ္ဝန္ရွိစဥ္ ေစာႏိုင္သမွ်ေစာေစာေသာက္ေလေလ ကေလးကိုကူးစက္ႏိုင္မႈကို ကာကြယ္ႏိုင္ေလေလပါပဲ။ တကယ္လို႔ေစာေစာမေသာက္ျဖစ္ခဲ့ရင္ေတာင္မွ ကေလးေမြးခ်ိန္မွ (သို႔) ကေလးေမြးဖြားၿပီးၿပီးခ်င္း ေဆးေသာက္ျခင္းျဖင့္ အက်ိဳးေက်းဇူးေတြရရွိႏိုင္ပါတယ္။

 

ကိုယ္ဝန္ရွိလာရင္ HIV ပိုုးစစ္ေဆးသင့္ပါသလား။

         ကိုယ္ဝန္ယူဖို႔အစီအစဥ္ရွိလွ်င္ (သို႔) ကိုယ္ဝန္ရွိေနတယ္လို႔သိသိခ်င္းမွာ အရင္ကစစ္ဖူးရင္ေတာင္မွ HIV ရွိမရွိထပ္မံ စစ္ေဆးရပါမယ္။ HIV ပိုးဝင္ေရာက္ႏိုင္တဲ့ အႏၲရာယ္ရွိတဲ့အျပဳအမူတစ္ခုခုျပဳလုပ္မိရင္ေတာ့ ကိုယ္ဝန္ေနာက္ဆံုးသံုးလမွာ HIV ကို ထပ္ၿပီးစစ္ေဆးရပါမယ္။

         တကယ္လို႔ ေမြးဖြားတဲ့အခ်ိန္ေရာက္တဲ့အထိ HIV မစစ္ရေသးဘူးဆိုရင္ေတာ့ ေမြးခန္းထဲမွာပဲ အေျဖအျမန္ရတဲ့နည္းနဲ႔ HIV စစ္ၿပီးေတာ့ ရွိခဲ့မယ္ဆိုရင္ ကေလးကိုမကူးေအာင္ကာကြယ္ရမယ့္နည္းလမ္းေတြကို ဆက္ၿပီးလုပ္ႏိုင္မွာျဖစ္ပါတယ္။

မေမြးဖြားမီမွာ HIV ရွိတဲ့မိခင္ကေန ကေလးကို မကူးစက္ေအာင္ဘယ္လိုကာကြယ္ႏိုင္ပါသလဲ။

        HIV ရွိတဲ့သူတစ္ေယာက္မွာ ကိုယ္ဝန္ရခဲ့မယ္ဆိုရင္ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္စဥ္၊ မီးတြင္းနဲ႔ ေမြးဖြားၿပီးခ်ိန္တစ္ေလွ်ာက္လံုးမွာ ART ေဆးေသာက္သံုးျခင္းျဖင့္ ကေလးကိုကူးစက္ႏိုင္မႈကိုေလ်ာ့နည္းေစၿပီး က်န္းမာေစႏိုင္ပါတယ္။

        ART ေဆးေသာက္ရျခင္းရဲ႕ရည္ရြယ္ခ်က္ကေတာ့ ခႏၶာကိုယ္ထဲကပိုးပမာဏကို တိုင္းတာလို႔မရေတာ့တဲ့အထိ ေလ်ာ့က်သြားေအာင္ျဖစ္ပါတယ္။

       ကိုယ္ဝန္ေဆာင္မိခင္ေတြအတြက္ စိတ္ခ်စြာေသာက္ႏိုင္တဲ့ HIV ေဆးေတြရွိပါတယ္။ က်န္းမာေရးေစာင့္ေရွာက္မႈေပးသူကို HIV ေဆးရဲ႕ေကာင္းက်ိဳးဆိုးက်ိဳးေတြကိုေမးျမန္းၿပီး ကိုယ္ဝန္ေဆာင္အတြက္သင့္ေတာ္တဲ့ ကုထံုးကိုေရြးခ်ယ္ႏိုင္ပါတယ္။

       ကိုယ္ဝန္မရွိခင္ကတည္းက ART ေသာက္ေနတယ္ဆိုရင္ေတာ့ ေဆးမရပ္လိုက္ပါနဲ႔။ က်န္းမာေရးေကာင္းေစဖို႔နဲ႔ ကေလးကိုမကူးစက္ေအာင္ကာကြယ္ႏိုင္ဖို႔အတြက္ ေဆးဆက္ေသာက္ေနဖို႔အေရးႀကီးပါတယ္။ က်န္းမာေရးေစာင့္ေရွာက္သူနဲ႔တိုင္ပင္ၿပီး သင့္ေတာ္တဲ့ကုထံုးကိုရွာၿပီးေတာ့ တကယ္လို႔ေျပာင္းလဲမႈတစ္ခုခုႀကံဳရရင္လည္း တုိင္ပင္ပါ။

         က်န္းမာေရးေစာင့္ေရွာက္မႈေပးသူကို ခြဲေမြးမွာလား၊ ႐ိုး႐ိုးေမြးမွာလားဆိုတဲ့ ေမြးဖို႔အစီအစဥ္ကိုလည္းတိုင္ပင္ေဆြးေႏြးပါ။ HIV ပိုးအေရအတြက္မ်ားတဲ့မိခင္ေတြ (သို႔) ပိုးဘယ္ေလာက္ရွိမွန္းမသိသူေတြအတြက္ ကိုယ္ဝန္ 38 ပတ္မွာ ခြဲေမြးျခင္းျဖင့္ မိခင္မွကေလးကိုကူးစက္ႏိုင္မႈွကိုေလ်ာ့နည္းေစပါတယ္။ ဒီဆံုးျဖတ္ခ်က္ေတြက အေျခအေနအေပၚမူတည္ၿပီး ဆရာဝန္နဲ႔ မိခင္ႏွစ္ေယာက္လံုးတုိင္ပင္ဆံုးျဖတ္ရမွာျဖစ္ပါတယ္။

 

ေမြးၿပီးခ်ိန္မွာ မိခင္မွကေလးကူးစက္မႈကို ဘယ္လိုကာကြယ္ႏိုင္ပါသလဲ

        HIV ပိုးရွိတဲ့မိခင္ကေနေမြးဖြားလာတဲ့ကေလးကို ေမြးၿပီးၿပီးခ်င္းကစၿပီးေတာ့ zidovudine (Retrovir)ေဆး 6 ပတ္တိုက္ရပါမယ္။ ဒါက ကေလးကိုေမြးဖြားေနစဥ္မွာကူးစက္ႏိုင္တဲ့ HIV ကိုကာကြယ္ဖို႔ျဖစ္ပါတယ္။

       ကေလး 6 လ ျပည့္ၿပီးတဲ့ေနာက္မွာေတာ့ ကေလးမွာ HIV ပိုးရွိ/မရွိ မၾကာခဏစစ္ေဆးၾကည့္ရပါမယ္။ တကယ္လို႔ ကေလးမွာ HIV ပိုးရွိခဲ့ရင္ zidovudine ကေန ART ေဆးေျပာင္းတိုက္ရပါမယ္။

 

Dr. Mya Myo Myo Swe

www.drmyanmar.com