/
news/က်န္းမာေရး-ဆိုင္ရာဗဟုသုတမ်ား/အသည္းေရာင္-အသားဝါ-b-ပိုး-ရွိသူေတြ-သိထားသင့္ေသာအခ်က္မ်ား-0

အသည္းေရာင္ အသားဝါ B ပိုး ရွိသူေတြ သိထားသင့္ေသာအခ်က္မ်ား

Category
က်န္းမာေရး ဆိုင္ရာဗဟုသုတမ်ား

1.       ပံုမွန္ က်န္းမာေရး စစ္ေဆးပါ။ အသည္းေရာင္ အသားဝါ B ပိုးရွိသူေတြမွာ ပိုးေကာင္ေရမ်ားရင္ (သို႔) အသည္းပ်က္စီးတဲ့လကၡဏာေတြ ေပၚလာရင္ တစ္ႏွစ္တစ္ႀကိမ္ (သို႔) ဒီထက္ပိုၿပီး စစ္ေဆးဖို႔ အေရးႀကီးပါတယ္။ ေရာဂါကုသႏိုင္တဲ့ေဆး မရွိေသးေပမယ့္ ေရာဂါကို ထိန္းထားႏိုင္တဲ့ကုထံုးေတြ ရွိပါတယ္။

2.       ဗိုင္းရပ္စ္ပိုးထိန္းေဆး ေသာက္ဖို႔မေမ့ပါနဲ႔။ ေန႔တိုင္း ေဆးေသာက္ေနရေတာ့ ေမ့တာေတြလည္း ရွိပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ေဆးတစ္ေန႔ မေသာက္တာနဲ႔ ေဆးရဲ႕အာနိသင္ ေလ်ာ့သြားၿပီး ေနာက္ပိုင္းမွာ ေဆးယဥ္တာေတြ ျဖစ္လာႏိုင္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ေန႔စဥ္ ေဆးပံုမွန္ေသာက္ၿပီး ဗိုင္းရပ္စ္ပိုးကို စစ္လို႔မေတြ႕ႏိုင္ေတာ့တဲ့အထိ ထိန္းထားပါ။

3.       ဗိုင္းရပ္စ္ပိုးထိန္းေဆးေတြက ေရရွည္ေသာက္ရမွာျဖစ္တဲ့အတြက္ ေရွာင္လႊဲမေနဘဲ ရင္ဆိုင္လိုက္ပါ။ ေရာဂါကို လံုးဝေပ်ာက္ကင္းေအာင္ ကုသႏိုင္တဲ့ကုထံုးမေပၚေသးမခ်င္း tenofovir, entecavir စတဲ့ ဗိုင္းရပ္စ္ပိုး ထိန္းေဆးေတြက ပိုးေကာင္ပမာဏက်ဖို႔ေကာ၊ အသည္းပ်က္စီးတာကို ကာကြယ္ဖို႔ေကာအတြက္ အေကာင္းဆံုးကုထံုးေတြပါပဲ။ ဒီေဆးေတြက စေသာက္ၿပီဆိုရင္ အၾကာႀကီး ပံုမွန္မပ်က္မကြက္ ေသာက္ႏိုင္ဖို႔ တာဝန္ယူရပါမယ္။

4.       အသည္းကင္ဆာကို ပံုမွန္စစ္ေဆးပါ။ အသည္းကင္ဆာ ရွိ၊ မရွိ ေစာေစာသိႏိုင္ဖို႔အတြက္ ေဆးစစ္ျခင္း၊ တီဗီြဓာတ္မွန္႐ိုက္ျခင္းမ်ားကို ဆရာဝန္နဲ႔တိုင္ပင္ၿပီး ပံုမွန္စစ္ေဆးမႈျပဳပါ။ ဘီပိုးကူးစက္ခံရတဲ့ အသက္ ၄၀ ေက်ာ္ အာရွအမ်ိဳးသားေတြ၊ အသက္ ၅၀ ေက်ာ္ အာရွအမ်ိဳးသမီးေတြ၊ မိသားစုထဲမွာ အသည္းကင္ဆာရွိဖူးသူေတြ၊ အသည္းေျခာက္ေရာဂါရွိသူေတြ၊ အသက္ ၂၀ အထက္ အာဖရိကသားေတြအားလံုး အသည္းကင္ဆာကို ပံုမွန္စစ္ေဆးသင့္ပါတယ္။

5.       ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ေတြမွာ B ပိုးရွိပါက ပိုးေကာင္ေရစစ္ၿပီး ေဆးေသာက္ဖို႔ ဆရာဝန္နဲ႔တိုင္ပင္ေဆြးေႏြးပါ။ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ေတြမွာ ပိုးေကာင္ေရ (HBV DNA) 1 ml မွာ တစ္သိန္း (သို႔) 200,000 IU/ml ထက္မ်ားပါက ကိုယ္ဝန္ ၂၈ ပတ္မွာစၿပီး tenofovir (သို႔) telbivudin စတဲ့ ပိုးထိန္းေဆးေသာက္ဖို႔လိုပါတယ္။ ဒီေဆးေတြက မိခင္ေကာ ကေလးေကာအတြက္ အႏၲရာယ္မရွိပါဘူး။ အေမကို ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ခ်ိန္မွာ ေဆးတိုက္ထားတာနဲ႔ ကေလးေမြးေမြးခ်င္းမွာ ဘီပိုးကာကြယ္ေဆးတစ္ႀကိမ္နဲ႔ ေမြးၿပီး ၁၂ နာရီအတြင္းမွာ ဘီပဋိပစၥည္း (HBIG) ထိုးေပးျခင္းအားျဖင့္ ကေလးကို B ပိုး ကူးႏိုင္ေခ်ကို သုညအထိ ေလွ်ာ့ခ်ေပးႏိုင္ပါတယ္။

6.       B ပိုးရွိတဲ့အတြက္ ခြဲျခားႏွိမ့္ခ်ျခင္းေတြမရွိေအာင္ တိုက္ဖ်က္ပါ။ ကိုယ့္အခြင့္အေရးကို ကိုယ္သိေအာင္ လုပ္ပါ။ ဘီပိုးရွိတဲ့အတြက္ အလုပ္လုပ္ရာမွာ၊ ပညာသင္ရာမွာ အခက္အခဲ၊ အတားအဆီး လုံးဝမရွိသင့္ပါဘူး။

7.       အႏၲရာယ္ကင္းတဲ့ လိင္ဆက္ဆံနည္းေတြကို က်င့္သံုးပါ။ သံုးၿပီးသား ေဆးထိုးအပ္ေတြကို ဘယ္ေတာ့မွ ျပန္မသံုးပါနဲ႔။ ကိုယ္ကေနၿပီး ဘီပိုးတစ္ဆင့္ ထပ္ၿပီးမပ်ံ႕ႏွံ႕ေစဖို႔အတြက္ ကိုယ့္ရဲ႕ပတ္ဝန္းက်င္မွာရွိတဲ့ မိသားစု၊ မိတ္ေဆြ၊ သူငယ္ခ်င္းေတြကို ကာကြယ္ရန္နည္းလမ္းေတြနဲ႔ လိင္မွတစ္ဆင့္ ကူးစက္တတ္တဲ့ေရာဂါေတြကို ဘယ္လုိကာကြယ္ရမလဲဆိုတာ သိေအာင္ေျပာထားပါ။

8.       ကၽြမ္းက်င္ပညာရွင္ေတြ၊ သုေတသီေတြက ေရာဂါကို ေပ်ာက္ကင္းေအာင္ ကုသႏိုင္မယ့္နည္းလမ္းေတြကို ရွာေဖြေနၾကဆဲျဖစ္တဲ့အတြက္ ေနာက္ဆံုးေပၚေဆးေတြ၊ နည္းပညာေတြ၊ သတင္းေတြနဲ႔ အဆက္မျပတ္ပါေစနဲ႔။

9.       ကိုယ့္မွာ B ပိုး ရွိတယ္ဆိုတာကို ဖြင့္ေျပာဖို႔ အားမငယ္ပါနဲ႔။ ဖြင့္ေျပာၿပီး ကိုယ္ခ်စ္ရတဲ့ မိသားစုဝင္ေတြ၊ မိတ္ေဆြ၊ သူငယ္ခ်င္းေတြကိုလည္း B ပိုး ရွိ၊ မရွိ ေသြးစစ္ေစၿပီး ကာကြယ္ေဆး ထိုးထားခိုင္းပါ။

Dr. Mya Myo Myo Swe (www.drmyanmar.com)