/
news/က်န္းမာေရး-ဆိုင္ရာဗဟုသုတမ်ား/ေသြးကင္ဆာ-အမ်ိဳးမ်ိဳးအေၾကာင္း

ေသြးကင္ဆာ အမ်ိဳးမ်ိဳးအေၾကာင္း

Category
က်န္းမာေရး ဆိုင္ရာဗဟုသုတမ်ား

          ကြၽႏ္ုပ္တို႔ ခႏၶာကိုယ္ထဲမွာ စီးဆင္းေနတဲ့ေသြးကို အရည္ (liquid) နဲ႔ အစိုင္အခဲ (Solid) ဆိုၿပီး ႏွစ္ပိုင္း ခြဲၾကည့္မယ္ဆိုရင္ အရည္ပိုင္းမွာ ေသြးရည္ၾကည္ ပါ၀င္မွာျဖစ္ၿပီး အစိုင္အခဲပိုင္းမွာေတာ့ ေသြးျဖဴဥ၊ ေသြးနီဥနဲ႔ ေသြးဥမႊားေတြ ပါ၀င္မွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ကင္ဆာျဖစ္ၿပီဆိုရင္ ေသြးျဖဴဥ၊ ေသြးနီဥႏွင့္ ေသြးဥမႊားေတြရဲ႕ ပံုမွန္လုပ္ငန္း လုပ္ေဆာင္ခ်က္ေတြ ပ်က္ယြင္းလာပါတယ္။ ေရာဂါအမ်ိဳးအစားေပၚ မူတည္ၿပီး ေရာဂါလကၡဏာေတြ ကြဲျပားပါတယ္။ အျဖစ္မ်ားတဲ့ ေသြးကင္ဆာေတြကို ေဖာ္ျပေပးလိုက္ပါတယ္။

 

>>    ေသြးျဖဴဥကင္ဆာ (Laukemia)

          ႐ိုးတြင္းျခင္ဆီကေန ေသြးနီဥ၊ ေသြးျဖဴဥ၊ ေသြးဥမႊားဆိုၿပီး ေသြးဆဲလ္သံုးမ်ိဳးကို ထုတ္ေပးပါတယ္။ အဲဒီအထဲမွာ ေသြးျဖဴဥက ေရာဂါပိုးမႊားေတြကို တိုက္ထုတ္တဲ့တာ၀န္ကို ယူထားပါတယ္။ ႐ိုးတြင္းျခင္ဆီကေန ထုတ္ေပးၿပီး ႐ိုးတြင္းျခင္ဆီမွာပဲ ကင္ဆာဆဲလ္ေတြ အစျပဳတာ ျဖစ္ပါတယ္။ ေသြးျဖဴဥကင္ဆာျဖစ္ၿပီဆိုရင္ ေရာဂါေတြကို ကာကြယ္တိုက္ဖ်က္ႏိုင္စြမ္း က်လာမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ကင္ဆာဆဲလ္ေတြက ပံုမွန္ေသြးဆဲလ္ အေကာင္းေတြရဲ႕ ႀကီးထြားမႈနဲ႔ လုပ္ေဆာင္ႏုိင္စြမ္းကို ထိခိုက္ေစတာေၾကာင့္ ေရာဂါလကၡဏာေတြ ေပၚလာပါတယ္။

          Acute (႐ုတ္တရက္) နဲ႔ Chronic (နာတာရွည္) ဆိုၿပီး ႏွစ္မ်ိဳး ရွိပါတယ္။ အခ်ိန္ကာလေပၚ မူတည္ပါတယ္။ ကင္ဆာဆဲလ္ေတြ အလ်င္အျမန္ ပြားလာၿပီး ေရာဂါလကၡဏာေတြ ႐ုတ္တရက္ ေပၚလာတဲ့ အမ်ိဳးအစားက ကေလးေတြမွာ အျဖစ္မ်ားပါတယ္။

          Chronic (နာတာရွည္) ဆိုတဲ့အတိုင္းပဲ ကင္ဆာဆဲလ္ေတြက တျဖည္းျဖည္း ပြားလာၿပီး အခ်ိန္ၾကာလာမွ ေရာဂါလကၡဏာျပတာ ျဖစ္ပါတယ္။ တစ္ခါတေလ ေသြးစစ္ၾကည့္မွ ေသြးကင္ဆာ ျဖစ္ေနမွန္း သိရတာမ်ိဳး ျဖစ္ေနတတ္ပါတယ္။

 

>>    ေရာဂါလကၡဏာေတြကေတာ့ -

●        ေသြးအားနည္းျခင္း

●        ေမာပန္းလြယ္ျခင္း

●        အသက္႐ွဴမ၀ျခင္း

●        ေခါင္းမူးျခင္း

●        ျဖဴဖပ္ျဖဴေရာ္ျဖစ္ျခင္း

●        ရင္ဘတ္ေအာင့္ျခင္း

●        ေသြးဥမႊားေတြရဲ႕ လုပ္ေဆာင္ခ်က္ အားနည္းလာျခင္းေၾကာင့္ ေသြးမတိတ္ျခင္း

●        ေသြးေျခဥ အညိဳအမည္းစြဲျခင္း

●        သြားဖံုး ေသြးယိုျခင္း စတဲ့လကၡဏာမ်ား

●        မၾကာခဏ ဖ်ားျခင္း

●        ကိုယ္အေလးခ်ိန္ က်ဆင္းျခင္း

●        အ႐ိုးအဆစ္မ်ား နာက်င္ကိုက္ခဲျခင္း

●        လည္ပင္း၊ ခ်ိဳင္းၾကားတို႔တြင္ အလံုးအက်ိတ္မ်ား စမ္းမိျခင္း

 

>>    ျပန္ရည္ေၾကာဆဲလ္ကင္ဆာ (Lymphoma)

          ျမန္မာလိုဆို  ျပန္ရည္ေၾကာဆဲလ္ကင္ဆာလို႔ ဆိုရမွာပါ။ ျပန္ရည္ေၾကာဆဲလ္ဆိုတာ ေရာဂါကို တိုက္ထုတ္ေပးႏိုင္တဲ့ ေသြးျဖဴဥဆဲလ္တစ္မ်ိဳးျဖစ္ၿပီး ျပန္ရည္ေၾကာဆဲလ္ကင္ဆာျဖစ္ၿပီဆို အက်ိတ္ေတြ ေရာင္ရမ္းလာတာကို အဓိကလကၡဏာအေနနဲ႔ ေတြ႕ရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ထြက္လာတဲ့ အက်ိတ္ေတြက အျခားေသာအဂၤါေတြကို ဖိမိတာေၾကာင့္ အသက္႐ွဴမ၀ျခင္း၊ ရင္ဘတ္ေအာင့္ျခင္း၊ ၀မ္းဗိုက္နာက်င္ျခင္း စတာေတြကို ခံစားရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ တခ်ိဳ႕ေတြဆို ေဘလံုးႀကီးလာတာေၾကာင့္ ေဆးခန္းသြားျပမွ ေသြးကင္ဆာျဖစ္ေနမွန္း သိရတာ ျဖစ္ပါတယ္။ ပံုမွန္အားျဖင့္ အက်ိတ္ေတြက နာက်င္မႈမရွိေပမယ့္ အရက္ေသာက္တဲ့လူေတြမွာ နာက်င္မႈကို ခံစားရႏုိင္တယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။

 

>>    ႐ိုးတြင္းျခင္ဆီကင္ဆာ (Multiple Myeloma)

          ခႏၶာကိုယ္ထဲမွာ ပဋိဇီ၀ပစၥည္းထုတ္တဲ့ plasma cell (ဆဲလ္) ဆိုတာ ရွိပါတယ္။ Plasma cells ေတြဟာ ေသြးျဖဴဥတစ္မ်ိဳးကေန ဆင္းသက္လာတာျဖစ္ၿပီး ၎ဆဲလ္ေတြ ကင္ဆာအသြင္ ေျပာင္းတဲ့အခါမွာ ႐ိုးတြင္းျခင္ဆီကင္ဆာ ျဖစ္လာတာ ျဖစ္ပါတယ္။ အစပိုင္းမွာ ဘာေရာဂါလကၡဏာမွ ျပေလ့မရွိေပမယ့္ ေနာက္ပိုင္းမွာေတာ့ အ႐ိုးနာတာ၊ ေသြးအားနည္းတာ၊ မၾကာခဏ အဖ်ား၀င္တာ၊ ေသြးထြက္မ်ားတာ စတဲ့ လကၡဏာေတြ ျပလာပါတယ္။

          အ႐ိုးရဲ႕သေဘာက အ႐ိုးအေဟာင္းေတြ ပ်က္စီးၿပီးသြားရင္ အ႐ိုးအဆစ္ေတြ ျပန္ျပန္ျဖစ္မွသာ အ႐ိုးက်န္းမာေရး ေကာင္းမြန္တာ ျဖစ္ပါတယ္။ ႐ိုးတြင္းျခင္ဆီကင္ဆာ ျဖစ္ၿပီဆိုရင္ အ႐ိုးအေဟာင္း ပ်က္စီးႏႈန္းမ်ားလာၿပီး အစားထိုးစရာ အ႐ိုးအသစ္ မရွိတဲ့အခါမွာ အ႐ိုးပါးတာ၊ အ႐ိုး အားနည္းတာနဲ႔ အ႐ိုး အလြယ္တကူ က်ိဳးတာေတြ ျဖစ္လာပါတယ္။

          ပ်က္စီးေနတဲ့အ႐ိုးက အာ႐ံုေၾကာမႀကီးတစ္ေလွ်ာက္ကို ဖိမိတာေၾကာင့္ ေျခလက္ထံုက်ဥ္ျခင္း၊ ဆီး/၀မ္း မထိန္းႏိုင္ျခင္း စတာေတြလည္း ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။

          ေသြးထဲမွာ ကယ္လ္ဆီယမ္ဓာတ္ေတြ မ်ားလာတာေၾကာင့္ ေအာ့အန္တာ၊ ဗိုက္ေအာင့္တာ၊ အလြန္အမင္း ဆီးသြားတာ၊ ေရငတ္တာ၊ ခံတြင္းျပတ္တာ၊ ၀မ္းခ်ဳပ္တာ၊ မွတ္ဉာဏ္ေတြ ေရာေထြးတာမ်ိဳးေတြ ခံစားရႏုိင္ပါတယ္။

Dr. Htet Htet Aung (www.drmyanmar.com)