ကလေးကိုချစ်ရင် မလှုပ်ပါနဲ့

>> ဘယ်​လိုကုသကြမလဲ?

ဒီလိုက​လေးအကြမ်​းလှုပ်​​ရောဂါစုဖြစ်​သူက​လေး​တွေဟာ ​ဆေးရုံတက်​ပြီး အထူးကြပ်​မတ်​ကုသ​ဆောင်​မှာ ကုသဖို့လိုတယ်​။ ဦး​နှောက်​​ရောင်​တာ​တွေသက်​သာ​စေဖို့ ​ဆေး​တွေ​သောက်​ဖို့လိုတယ်​။ တစ်​ခါတစ်​​လေ အ​အေး​မွေ့ရာ​တွေက က​လေးအပူချိန်​ကိုကျ​စေပြီး ဦး​နှောက်​​ရောက်​ရမ်​းတာကို သက်​သာ​စေနိုင်​တယ်​။

​ရောဂါလက္ခဏာ​တွေ​ပေါ်မူတည်​ပြီး အတက်​​ပျောက်​​ဆေး​တွေ၊ ​ကိုယ်​လက်​​လေ့ကျင်​့ခန်​း​တွေ၊ တစ်​ခြားကုသမှု​တွေလုပ်​ဖို့လိုတယ်​။ ​သွေးထွက်​များရင်​ ခွဲစိတ်​ကုသဖို့​တောင်​လိုနိုင်​တယ်​။

>> နာတာရှည်​ပြဿနာ​တွေက​တော့

♦ အတက်​​ရောဂါ ဖြစ်​နိုင်​တယ်​။ က​လေးမှာ ထိန်​းမရ​လောက်​​အောင်​ကြွက်​သားလှုပ်​ရှားမှု​တွေဖြစ်​တာ၊ စကားမ​ပြောနိုင်​၊ မမြင်​နိုင်​၊ ပုံမှန်​အတိုင်​းမဆက်သွယ်​နိုင်​တာ​တွေ ဖြစ်​တတ်​တယ်​။

♦ မျက်​စိမမြင်​တာ၊ အမြင်​အကြားခက်​ခဲတာ​တွေလည်​း ဖြစ်​တတ်​တယ်​။

♦ ဦး​နှောက်​သွက်​ချာပါဒ​ရောဂါဖြစ်​ပြီး ကြွက်​သာ​း​တွေ​တောင်​့တင်​းတာ​တွေရတတ်​တယ်​။

♦ ဦး​နှောက်​စွမ်​းရည်​ချို့ယွင်​းနိုင်​တာ​ကြောင်​့ က​လေးရဲ့ဘဝ​တစ်​​လျောက်​ကို ထိခိုက်​နိုင်​တယ်​။ ဥပမာအားဖြင်​့ စကား​မ​ပြောတတ်​တာ၊ သူ့ဟာသူမ​စောင်​့​ရှောက်​နိုင်​တာ​တွေ ဖြစ်​တတ်​တယ်​။

♦ က​လေး​ကျောင်​းစတတ်​ချိန်​အထိကို စာသင်​မရတာကို မသိတတ်​ကြဘူး။

♦ စိတ်​ခံစားချက်​နဲ့ အပြုအမူပြဿနာ​တွေ ဖြစ်​နိုင်​လာတယ်​။

တစ်​ချိုက​လေး​တွေမှာ ထိခိုက်​ဒဏ်​ရာ​တွေ​ကြောင်​့ ​သေဆုံးသွားတတ်​ကြတယ်​။

>> က​လေးအကြမ်းလှုပ်​​ရောဂါစုကို ဘယ်​လိုသိနိုင်​မလဲ?

က​လေးကိုကြည့်​ရတာ သိပ်​မူမမှန်​ဘူးထင်​ရင်​ ဆရာဝန်​နဲ့ပြဖို့လိုတယ်​။ အစပိုင်​းမှာ​တော့ ​ရောဂါလက္ခဏာ​ အ​ပျောစားပဲ။ ဒါ​ပေမယ်​့ က​လေးငယ်​ငယ်​​လေး​တွေမှာ ဦး​ခေါင်​းဒဏ်​ရာရတာက အရမ်​းအန္တရာယ်​များတယ်​။

တကယ်​လို့က​လေးမှာ

♦ အသက်​ရှူ ရခက်​ခဲတာ

♦ သတိ​မေ့တာ

♦ တက်​တာ

♦ ​နောက်​ပိုင်​းထပ်​ပြီးအညှင်​းပန်​းခံရ​နိုင်​​ခြေများတာ​တွေ​ရှိခဲ့ရင်​ ဆရာဝန်​နဲ့အ​ရေး​ပေါ်ပြသပါ။

က​လေး​လေး​တွေဟာ သူတို့ကိုယ်သူတို့ မ​စောင်​့​ရှောက်​နိုင်​​သေးတာ​ကြောင်​့ လူကြီးမိဘ​တွေက ​သေချာဂရုစိုက်​ဖို့လိုပါတယ်​။

Dr. Mya Phoo Ngon (www.drmyanmar.com)

(Unicode)

>> ကလေးအကွမျးလှုပျရောဂါစုဆိုတာဘာလဲ?

လူကွီးတဈယောကျယောကျက ကလေးကိုလှုပျလိုကျတဲ့အခါ၊ ပဈဝဲလိုကျတဲ့အခါ ဦးနှောကျကိုထိခိုကျမှုတှဖွေဈတတျတယျ။ တကယျတော့ ဒါဟာ ကလေးညှငျးပနျးနှိပျစကျမှုတဈမြိုးပါပဲ။ ကလေးအသကျအရှယျမရှေးမှာဖွဈနိုငျတယျဆိုပမေယ့ျ အသကျ၁နှဈအောကျကလေးတှမှော ပိုဖွဈတတျပါတယျ။

ကလေးတှကေို လုံးဝမလှုပျသင့ျ၊ မပဈသင့ျပါဘူးနောျ။ ရုတျတရကျကွီးတော့ ဘာပွငျးပွငျးထနျထနျလက်ခဏာတှမှေ မဖွဈတတျပမေယ့ျ နောကျပိုငျးရရှေညျပွူ    နာတှနေဲ့ နောကျဆုံးအသကျဆုံးရှုံးတဲ့အထိ ဖွဈနိုငျတယျ။

မိဘပဲဖွဈဖွဈ၊ကလေးထိနျးပဲဖွဈဖွဈ ကလေးခြော့မရမွူ မရအောငျ ငိုနတေဲ့အခါမြိုးမှ ခဏတာထိနျးခြုပျနိုငျစှမျးပြောကျသှားပွီး ကလေးကိုလှုပျခါမိတဲ့အခါ ဖွဈတတျတယျ။ ဒီလိုပွူနာတှေ မဖွဈရလအေောငျ စိတျဖိစီးမှုတှေ၊ ဒေါသတှကေို ကောငျးသောနညျးနဲ့ဖွဖြေောကျဖို့ကွိုးစားသင့ျတယျ။ ကလေးထိနျးရှေးတဲ့အခါလညျး သခြောစိစဈရှေးသင့ျတယျ။

>> ဘာကွောင့ျဦးနှောကျထိခိုကျမှုတှရေတာလဲ?

ကလေးကိုလှုပျခါလိုကျ၊ ပဈလိုကျတဲ့အခါ ဦးခေါငျးလညျသှား၊ ရှေ့နောကျရမျးခါသှားတတျတယျ။ ဒီအခြိနျမှာ ဦးနှောကျအသားတှေ၊ သှေးကွောတှေ၊ အာရုံကွောတှေ ပွဲသှားတတျတယျ။ ကလေးရဲ့ဦးနှောကျလေးဟာ ဦးခေါငျးခှံမှာသှားရိုကျခတျတတျတယျ။ ဒါကွောင့ျ ဦးနှောကျကွီးသှေးတှထှေကျပွီးရောငျရမျးလာတတျတယျ။

          ကလေးငယျလေးတှမှော

♦ ကိုယျခန်ဓာထကျစာရငျ ခေါငျးကွီးကွီးနတော

♦ လညျပငျးကွှကျသားလေးတှအေားနညျးလို့ ခေါငျးကိုကောငျးကောငျးမထိနျးနိုငျတာ

♦ ဦးနှောကျသှေးကွောလေးတှသေေးမြှငျတာတှကွေောင့ျ အလှုပျမခံနိုငျတာပါ။

ပုံမှနျဆော့ကစားတာမြိုးဖွဈတဲ့ ဒူးပေါျမှာတငျခုနျတာ၊ လထေဲအသာလေးမွှောကျကစားတာတှကွေောင့ျတော့ မရတတျပါဘူးနောျ။

>> ရောဂါလက်ခဏာတှကေတော့

ကလေးရဲ့အသကျ၊ အနှိပျစကျခံရတာဘယျလောကျကွာတာ၊ တဈခါအနှိပျစကျခံရရငျဘယျလောကျကွာတာ၊ ဘယျလောကျအားနဲ့သုံးတာတှအေပေါျ မူတညျပွီး ကှာခွားနိုငျပါတယျ။

အနညျးအကဉြျးထိခိုကျမိတာလောကျက လက်ခဏာသိပျမသိသာဘူး။

♦ ဂြီကနြတော၊ နှေးကှေးနတော

♦ အနျတာ

♦ ဗိုကျမဆာတာ

♦ မပွုံး၊ မကြျလုံးခငြျးမဆိုငျ၊ စကားတှတျတီးတှတျတာ မပွောတော့တာ

စတဲ့လက်ခဏာတှနေဲ့ လာတတျတယျ။

ပွငျးထနျတဲ့ဒဏျရာမြိုးကတြော့

♦ တကျတာ

♦ အသကျရှူ ရခကျတာ

♦ ကိုယျလကျပြော့ခှနေတော

♦ နှလုံးခုနျနှေးသှားတာ

♦ နားမကွားတော့တာ

♦ မကြျလုံးတဈဖကျတညျးဖွဈဖွဈ၊ နှဈဖကျလုံးဖွဈဖွဈ သှေးထှကျနတောတှဖွေဈတတျတယျ။

တဈခွားအညှငျးပနျးခံရတဲ့လက်ခဏာတှဖွေဈတဲ့ အရိုးကြိုးတာ၊ အညိုအမညျးစှဲတာ၊ အပူလောငျတာတှပေါ တှေ့ရလိမ့ျမယျ။

တဈခါတဈလေ ကလေးထိနျးသူဟာ ကလေးကိုညှငျးပနျးပွီးနောကျ အိပျရာထဲ ထည့ျသိပျပွီး ကောငျးကောငျးအနာယူလိုကျရငျ သကျသာသှားမယျ ထငျတတျကွတယျ။ ဆရာဝနျဆီရောကျခြိနျမှာ အရေးပေါျကုသမှုပေးဖို့လိုတတျတယျ။ တဈခါတဈလေ ဆေးရုံမရောကျခငျမှာတငျ သတိမေ့သှားတာမြိုး ဖွဈတတျတယျ။

>> ဒီလိုကလေးအကွမျးလှုပျရောဂါစုကို ဘယျလိုသိနိုငျမလဲ?

တဈခွားညှငျးပနျးနှိပျစကျမှုလက်ခဏာတှေ သိပျမရှိတတျတာကွောင့ျ ကလေးအကွမျးလှုပျရောဂါစုကို တှေ့ရခကျတတျတယျ။ ကလေးမှာ ပြို့အနျတာ၊ အစားအသောကျပကြျတာလောကျပဲ ရှိတတျတယျ။ အစပိုငျးမှာတော့ တုပျကှေးတို့၊ ဆီးပိုးတို့လိုမြိုး ပိုးတဈမြိုးမြိုးဝငျတယျပဲ ထငျတတျကွတယျ။ နောကျပိုငျးမှာ မကွာခဏအညှငျးပနျးခံရတာ၊ ဆိုးဆိုးရှားရှားထိခိုကျဒဏျရာရတာတှရှေိတော့မှ သတိထားမိတတျကွတယျ။

ရောဂါကိုသခြောသိရဖို့အတှကျ

♦ ကလေးအမူအကငြ့ျတှပွေောငျးတာ စသဖွင့ျ ရောဂါရာဇဝငျတှမေေးမွနျးတာ

♦ ထိခိုကျဒဏျရာနဲ့ သှေးတိုးလက်ခဏာတှရှေိမရှိ စမျးသပျစဈဆေးဖို့လိုတယျ။

♦ ဦးနှောကျမှာသှေးထှကျတဲ့လက်ခဏာတှေ၊ ထိခိုကျဒဏျရာတှရှေိမရှိ CTစကငျတှေ၊ MRIတှေ ရိုကျကွည့ျပါ။

အရိုးကြိုးတာတှရှေိမရှိ ဓာတျမှနျရိုကျပါ။

တဈခွားရောဂါတှကေိုပယျဖို့လညျး တဈခွားစဈဆေးမှုတှေ ပွုလုပျဖို့လိုတယျ။ ဥပမာအားဖွင့ျ ဦးနှောကျအမွှေးရောငျရောဂါလက်ခဏာတှရှေိရငျ ခါးဆဈရိုးရညျဖောကျစဈတာမြိုးပေါ့။ သှေးရောဂါရှားရှားပါးပါးလိုမြိုး တဈခွားရောဂါတှေ၊ အတှငျးဒဏျရာတှရှေိမရှိ သှေးစဈဆေးခွငျးတှေ ပွုလုပျသင့ျပါတယျ။

>> ဘယျလိုကုသကွမလဲ?

ဒီလိုကလေးအကွမျးလှုပျရောဂါစုဖွဈသူကလေးတှဟော ဆေးရုံတကျပွီး အထူးကွပျမတျကုသဆောငျမှာ ကုသဖို့လိုတယျ။ ဦးနှောကျရောငျတာတှသေကျသာစဖေို့ ဆေးတှသေောကျဖို့လိုတယျ။ တဈခါတဈလေ အအေးမှေ့ရာတှကေ ကလေးအပူခြိနျကိုကစြပွေီး ဦးနှောကျရောကျရမျးတာကို သကျသာစနေိုငျတယျ။

ရောဂါလက်ခဏာတှပေေါျမူတညျပွီး အတကျပြောကျဆေးတှေ၊ ကိုယျလကျလေ့ကငြ့ျခနျးတှေ၊ တဈခွားကုသမှုတှလေုပျဖို့လိုတယျ။ သှေးထှကျမြားရငျ ခှဲစိတျကုသဖို့တောငျလိုနိုငျတယျ။

>> နာတာရှညျပွူနာတှကေတော့

♦ အတကျရောဂါ ဖွဈနိုငျတယျ။ ကလေးမှာ ထိနျးမရလောကျအောငျကွှကျသားလှုပျရှားမှုတှဖွေဈတာ၊ စကားမပွောနိုငျ၊ မမွငျနိုငျ၊ ပုံမှနျအတိုငျးမဆကျသှယျနိုငျတာတှေ ဖွဈတတျတယျ။

♦ မကြျစိမမွငျတာ၊ အမွငျအကွားခကျခဲတာတှလေညျး ဖွဈတတျတယျ။

♦ ဦးနှောကျသှကျခြာပါဒရောဂါဖွဈပွီး ကွှကျသားတှတေောင့ျတငျးတာတှရေတတျတယျ။

♦ ဦးနှောကျစှမျးရညျခြို့ယှငျးနိုငျတာကွောင့ျ ကလေးရဲ့ဘဝတဈလြောကျကို ထိခိုကျနိုငျတယျ။ ဥပမာအားဖွင့ျ စကားမပွောတတျတာ၊ သူ့ဟာသူမစောင့ျရှောကျနိုငျတာတှေ ဖွဈတတျတယျ။

♦ ကလေးကြောငျးစတတျခြိနျအထိကို စာသငျမရတာကို မသိတတျကွဘူး။

♦ စိတျခံစားခကြျနဲ့ အပွုအမူပွူနာတှေ ဖွဈနိုငျလာတယျ။

တဈခြိုကလေးတှမှော ထိခိုကျဒဏျရာတှကွေောင့ျ သဆေုံးသှားတတျကွတယျ။

>> ကလေးအကွမျးလှုပျရောဂါစုကို ဘယျလိုသိနိုငျမလဲ?

ကလေးကိုကွည့ျရတာ သိပျမူမမှနျဘူးထငျရငျ ဆရာဝနျနဲ့ပွဖို့လိုတယျ။ အစပိုငျးမှာတော့ ရောဂါလက်ခဏာ အပြောစားပဲ။ ဒါပမေယ့ျ ကလေးငယျငယျလေးတှမှော ဦးခေါငျးဒဏျရာရတာက အရမျးအန်တရာယျမြားတယျ။

တကယျလို့ကလေးမှာ

♦ အသကျရှူ ရခကျခဲတာ

♦ သတိမေ့တာ

♦ တကျတာ

♦ နောကျပိုငျးထပျပွီးအညှငျးပနျးခံရနိုငျခွမြေားတာတှရှေိခဲ့ရငျ ဆရာဝနျနဲ့အရေးပေါျပွသပါ။

ကလေးလေးတှဟော သူတို့ကိုယျသူတို့ မစောင့ျရှောကျနိုငျသေးတာကွောင့ျ လူကွီးမိဘတှကေ သခြောဂရုစိုကျဖို့လိုပါတယျ။

Dr. Mya Phoo Ngon (www.drmyanmar.com)