သနေ္ဓသားကြီးထွားမှုနှေးကွေးခြင်း

** ဘယ်​လိုကုသကြမလဲ? **

က​လေးကြီးထွားမှု​နှေး​နေတယ်​လို့ ယူဆခဲ့ရင်​

• များများအနားယူဖို့လိုလာပါတယ်​။ ​ဆေးလိပ်​ဖြတ်​ပြီး အာာရဓာတ်​ပြည်​့ဝ​အောင်​ ဘယ်​လိုစားသုံးရမယ်​ဆိုတာ ဆရာဝန်​နဲ့ ​ဆွေး​နွေးတိုင်ပင်​ပါ။

• အလုပ်​လုပ်​တာကို ​လျော့ဖို့၊ ရပ်​ဖို့ လိုပါတယ်​။

က​လေးရဲ့နှလုံးခုန်​နှုန်​းမမှန်​တဲ့အခါ၊ ၂ပတ်​၃ပတ်​အတွင်​း မကြီးထွားလာတဲ့အခါ သတိထားရပါ​တော့မယ်​။ ဆရာဝန်​က ချက်​ချင်​း​မွေး​စေတာ၊ ဒါမှမဟုတ်​ က​လေးရှင်​နိုင်​​လောက်​တဲ့အချိန်​မှာ ​မွေး​စေတာမျိုး လုပ်​ပါလိမ်​့မယ်​။ ဒီအ​ခြေအ​နေမျိုးမှာ က​လေးဟာ အ​မေ့ဗိုက်​ထဲမှာထက်​စာရင်​ ​ဆေးရုံအထူးကြပ်​မတ်​ကုသ​ဆောင်​မှာ ပိုပြီးကြီးထွားမှု မြန်​လာပါလိမ်​့မယ်​။

က​လေး​မွေးချိန်​တန်​တဲ့အခါ ​ဆေးတိုက်​ပြီီး က​လေး​မွေးချင်​စိတ်​​ပေါ်လာ​အောင်​ လုပ်​ပါလိမ်​့မယ်​။ အကယ်​၍ ရိုးရိုး​မွေးခြင်​းက အလွန်​​ဘေးအန္တရာယ်​များခဲ့ရင်​ ခွဲ​မွေးနိုင်​ပါတယ်​။

က​လေးကို​စော​မွေးဖို့လိုခဲ့ရင်​ က​လေးရဲ့အဆုတ်​ဖွံ့ဖြိုးမှုအတွက်​ စတီရွိက်​​ဆေးထိုး​ပေးပါလိမ်​့မယ်​။ ဒီ​ဆေးက က​လေး​မွေးပြီးချိန်​မှာ ​ကောင်​း​ကောင်​းအသက်​ရှူ နိုင်​​အောင်​ ကူညီ​ပေးပါတယ်​။

** ဒီလိုပြဿနာမျိုးမဖြစ်​ရ​လေ​အောင်​ မိခင်​ဘယ်​လိုဂရုစိုက်​သင်​့သလဲ? **

​စော​စောနဲ့မှန်​မှန်​ ဗိုက်​အပ်​ရပါမယ်​။ ဒါမှသာ ပြဿနာကို ​စော​စော​တွေ့၊ ​စော​စောကုနိုင်​မှာ ဖြစ်​ပါတယ်​။

    က​လေးလှုပ်​ရှားမှု​တွေကို ​သေချာကြည်​့ရှူ မှတ်​သားပါ။ က​လေးလှုပ်​ရှားမှုနည်​း​နေရင်​ ဆရာဝန်နဲ့ ပြသပါ။

• ​သွေးအ​ဖြေစစ်​​ဆေးမှု​တွေကို ဘယ်​အချိန်​မှာ လုပ်​သင်​့သလဲ?

• ဘယ်​လိုလှုပ်​ရှားမှု​တွေကို ​ရှောင်​ကြဉ်​ပြီး ဘယ်​အချိန်​မှာ ပုံမှန်​အတိုင်​း ပြန်​လှုပ်​ရှားသင်​့သလဲ?

• အိမ်​မှာဘာ​တွေ​ရှောင်​၊ ဘာ​တွေ​ဆောင်​ရမလဲ?

• ဘယ်​လက္ခဏာ​တွေကို သတိထားပြီး ဖြစ်​လာခဲ့ရင်​ ဘာလုပ်​သင်​့သလဲ? စတဲ့​မေးခွန်​း​တွေကို ဆရာဝန်​၊ဆရာမ​တွေကို ကြိုတင်​​မေးမြန်​းထားရပါမယ်​။

ဒ့ါအပြင်​ ဘယ်​ရက်​ရက်​ချိန်​းပြန်​ပြရမလဲဆိုတာ​ကိုလည်​း ​သေချာ​မေးမြန်​းရပါမယ်​။

** ဘယ်​လိုကာကွယ်​ရမလဲ? **

     တစ်​ချို့အ​ကြောင်​းရင်​း​တွေက​ ကာကွယ်​လို့မရ​ပေမယ်​့ အစားအ​သောက်​၊ ​အ​နေအထိုင်​၊ လှုပ်​ရှားမှု၊ နား​နေမှု​တွေကို သတိထားရပါမယ်​။ ဆရာဝန်​၊ ဆရာမ​တွေရဲ့ သတိ​ပေးချက်​​တွေကို ​သေချာလိုက်​နာရပါမယ်​။

• ကျန်​းမာ​ရေးနဲ့ညီညွတ်​စွာစားသုံးပါ။

• ကဖိန်​းဓာတ်​ကို​လျော့ပါ။

• ​ဆေးလိပ်​ဖြတ်​ပါ။ ​ဆေးလိပ်​ဖြတ်​နည်​းကို ဆရာဝန်​၊ ဆရာမ​တွေကို ​မေးမြန်​းအကူအညီ​တောင်​းပါ။

• အရက်​နဲ့တရားမဝင်​​ဆေး​တွေ မ​သောက်​ပါနဲ့။

• စိတ်​ဖိစီးမှုကိုထိန်​းချုပ်​ပါ။

• သင်​့​တော်​တဲ့​လေ့ကျင်​့ခန်​း​တွေနဲ့ ကိုယ်​အ​လေးချိန်​ကိုထိန်​းသိမ်​းပါ။ ဆရာဝန်​၊ ဆရာမ​တွေရဲ့ ညွှန်​ကြားချက်​ကို လိုက်​နာပါ။

• က​လေးကိုထိခိုက်​နိုင်​တဲ့ ဓာတုပစ္စည်​း​တွေ၊ ဓာတ်​​ရောင်​ခြည်​​တွေနဲ့ တတ်​နိုင်​သ​လောက်​ မထိ​တွေ့​အောင်​​နေပါ။

• တစ်​ညကို၇နာရီမှ၉နာရီအတွင်​းရ​အောင်​ အိပ်​ပါ။

   အရင်​ကိုယ်​ဝန်​​တွေတုန်​းက ​ပေါင်​မပြည်​့တဲ့က​လေး​မွေးဖူးခြင်​း၊ ​သွေးတိုး​ရောဂါရှိခြင်​း စတာ​တွေဖြစ်​ခဲ့ဖူးရင်​ ဆရာဝန်​၊ ဆရာမ​တွေကို ​ပြောဆိုတိုင်​ပင်​ပြီး ထပ်​မဖြစ်​​အောင်​ ကာကွယ်​နိုင်​ပါတယ်​။

Dr. Mya Phoo Ngon (www.drmyanmar.com)

(Unicode)

ကိုယျဝနျဆောငျခြိနျမှာ ဝမျးဗိုကျထဲက သန်ဓသေားဟာ ပုံမှနျထကျကွီးထှားမှုနှေးကှေးနပွေီး ကိုယျအလေးခြိနျရှိသင့ျတာထကျ ပိုသေးနတောကို ဆိုလိုပါတယျ။

ကလေးရဲ့ကွီးထှားမှုနဲ့ ကိုယျအလေးခြိနျဟာ အရေးကွီးလှပါတယျ။ သေးကှေးကွုံလှီတဲ့ကလေးတှဟော မှေးဖှားစဉျနဲ့ မှေးဖှားပွီးခြိနျမှာ ပွူ    နာတှေ ဖွဈတတျပါတယျ။

** ဘာကွောင့ျဖွဈရတာလဲ? **

     ကလေးကွီးထှားမှုနှေးကှေးစတေတျတဲ့ အကွောငျးရငျးတှကေတော့

• အခငြျးကနကေလေးဆီကို အစာအာဟာရဓာတျ ကောငျးကောငျးမရခွငျး။ အခငြျးဆိုတာဟာ သားအိမျထဲမှာရှိတဲ့ တဈရှူးဖွဈပွီး ကလေးဆီကို အခငြျးကွိုးနဲ့ တှယျဆကျထားကာ အမဆေီက အစာအာဟာရနဲ့အောကျဆီဂငြျဓာတျကို ကလေးဆီကို သယျဆောငျပေးပါတယျ။

• နှလုံး၊ ကြောကျကပျနဲ့ မြိုးရိုးဗီဇပွူနာစတဲ့ မှေးရာပါခြို့ယှငျးမှုရှိနခွေငျး။ မြိုးရိုးဗီဇဆိုတာဟာ ကိုယျခန်ဓာရဲ့ဆဲလျတှထေဲမှာရှိတဲ့ ကိုယျခန်ဓာရဲ့ လုပျဆောငျမှုတှကေို လှှမျးမိုးခြုပျကိုငျထားတဲ့ အရာတှပေဲ ဖွဈပါတယျ။

• ကိုယျဝနျဆောငျခြိနျသှေးတအားတိုးခွငျး။

• ကလေးမှာရောဂါပိုးမှားတှရှေိနခွေငျး။

• သားအိမျပွူ    နာရှိခွငျး။

• ရမွှောနညျးလှနျးမြားလှနျးခွငျး။ ကလေးကို ရမွှောအိတျကဝနျးရံထားပွီး ရမွှောရတှေကေ ကလေးကိုကာကှယျပေးထားကာ ကွီးထှားစပေါတယျ။

• ဓာတုပစ်စညျးတှနေဲ့ ဓာတျရောငျခွညျ ထိတှေ့မှုမြားခွငျး စတာတှကွေောင့ျ ဖွဈတတျပါတယျ။

ဒါ့အပွငျ မိခငျမှာ

• ဆေးလိပျသောကျခွငျး။

• ကနြျးမာရေးနဲ့ညီညှတျစှာမစားသုံးခွငျး။

• အရကျသစောသောကျခွငျး။

• ဆယျကြောျသကျဖွဈခွငျး။

• ကိုယျအလေးခြိနျနညျးနခွေငျး။

• အရငျကိုယျဝနျဆောငျစဉျပေါငျမပွည့ျတဲ့ကလေးတှမှေေးဖူးခွငျး။

• တရားမဝငျဆေးတှသေုံးစှဲခွငျး။

• ၂မွှာပူး၊ ၃မွှာပူးဖွဈနခွေငျး။

• သှေးတိုး၊ နှလုံး၊ အဆုတျနဲ့ ကြောကျကပျစတဲ့ ရောဂါတှေ ရှိနခွေငျး စတာတှေ ရှိနခေဲ့ရငျ ပေါငျမပွည့ျတဲ့ကလေးလေးတှေ မှေးတတျပါတယျ။

** လက်ခဏာတှကေဘာတှလေဲ? **

     အဓိကတဈခုတညျးသော လက်ခဏာရပျကတော့ တကျသင့ျသလောကျ ကိုယျအလေးခြိနျတကျမလာတာ၊ ဗိုကျဟာ ကိုယျဝနျအပတျထကျသေးနတော စတာတှပေဲ ဖွဈပါတယျ။

** ဘယျလိုသိနိုငျမလဲ? **

     ဆရာဝနျက စမျးသပျစဈဆေးပွီး သားအိမျကိုတိုငျးထှာပါလိမ့ျမယျ။ ကလေးကောငျးကောငျး ကွီးထှားနမေနကေို အဓိကသိနိုငျတာကတော့ အာထရာစောငျးရိုကျပွီး ကလေးရဲ အရှယျအစားကို ကွည့ျတာပဲ ဖွဈပါတယျ။ ဒါ့အပွငျ အာထရာစောငျးက ကလေးရဲ့အသကျကိုလညျး ခန့ျမှနျးနိုငျပါသေးတယျ။ တဈခါ့တဈလေ ထငျသလောကျကိုယျဝနျမရင့ျသေးတာကွောင့ျလညျး ဗိုကျကသေးနတေတျပါတယျ။

     ကလေးကွီးထှားမှုကို နှောင့ျနှေးစတေတျတဲ့ မြိုူရိုးဗီဇရောဂါတှေ၊ ရောဂါပိုးမှားတှနေဲ့ အခွားရောဂါတှရှေိမရှိကို သှေးနဲ့ ရမွှောရညျတှကေို စဈဆေးကွည့ျပွီး သိရှိနိုငျပါတယျ။

    ကိုယျဝနျနောကျဆုံး၂လမှာ တဈပတျ၁ကွိမျ၊ ၂ပတျ၁ကွိမျ အာထရာစောငျးရိုကျကွည့ျနိုငျပါတယျ။ အာထရာစောငျးရိုကျခွငျးဖွင့ျ

• ကလေးရဲ့ကနြျးမာရေး

• ရမွှောရညျပမာဏ

• အခငြျးသှေးပမာဏ စတာတှကေို စဈဆေးကွည့ျရှု နိုငျပါတယျ။

    ကလေးလှုပျရှားတဲ့အခါ နှလုံးခုနျနှုနျး ဘယျလိုပွောငျးလဲသှားလဲဆိုတာကို သိနိုငျဖို့ ဗိုကျမှာခါးပတျလိုပတျပွီး စမျးသပျတဲ့နညျးလညျး ရှိပါသေးတယျ။

** ဘယျလိုကုသကွမလဲ? **

ကလေးကွီးထှားမှုနှေးနတေယျလို့ ယူဆခဲ့ရငျ

• မြားမြားအနားယူဖို့လိုလာပါတယျ။ ဆေးလိပျဖွတျပွီး အာာရဓာတျပွည့ျဝအောငျ ဘယျလိုစားသုံးရမယျဆိုတာ ဆရာဝနျနဲ့ ဆှေးနှေးတိုငျပငျပါ။

• အလုပျလုပျတာကို လြော့ဖို့၊ ရပျဖို့ လိုပါတယျ။

ကလေးရဲ့နှလုံးခုနျနှုနျးမမှနျတဲ့အခါ၊ ၂ပတျ၃ပတျအတှငျး မကွီးထှားလာတဲ့အခါ သတိထားရပါတော့မယျ။ ဆရာဝနျက ခကြျခငြျးမှေးစတော၊ ဒါမှမဟုတျ ကလေးရှငျနိုငျလောကျတဲ့အခြိနျမှာ မှေးစတောမြိုး လုပျပါလိမ့ျမယျ။ ဒီအခွအေနမြေိုးမှာ ကလေးဟာ အမေ့ဗိုကျထဲမှာထကျစာရငျ ဆေးရုံအထူးကွပျမတျကုသဆောငျမှာ ပိုပွီးကွီးထှားမှု မွနျလာပါလိမ့ျမယျ။

ကလေးမှေးခြိနျတနျတဲ့အခါ ဆေးတိုကျပွီး ကလေးမှေးခငြျစိတျပေါျလာအောငျ လုပျပါလိမ့ျမယျ။ အကယျ၍ ရိုးရိုးမှေးခွငျးက အလှနျဘေးအန်တရာယျမြားခဲ့ရငျ ခှဲမှေးနိုငျပါတယျ။

ကလေးကိုစောမှေးဖို့လိုခဲ့ရငျ ကလေးရဲ့အဆုတျဖှံ့ဖွိုးမှုအတှကျ စတီရှိကျဆေးထိုးပေးပါလိမ့ျမယျ။ ဒီဆေးက ကလေးမှေးပွီးခြိနျမှာ ကောငျးကောငျးအသကျရှူ နိုငျအောငျ ကူညီပေးပါတယျ။

** ဒီလိုပွူနာမြိုးမဖွဈရလအေောငျ မိခငျဘယျလိုဂရုစိုကျသင့ျသလဲ? **

စောစောနဲ့မှနျမှနျ ဗိုကျအပျရပါမယျ။ ဒါမှသာ ပွူနာကို စောစောတှေ့၊ စောစောကုနိုငျမှာ ဖွဈပါတယျ။

    ကလေးလှုပျရှားမှုတှကေို သခြောကွည့ျရှူ မှတျသားပါ။ ကလေးလှုပျရှားမှုနညျးနရေငျ ဆရာဝနျနဲ့ ပွသပါ။

• သှေးအဖွစေဈဆေးမှုတှကေို ဘယျအခြိနျမှာ လုပျသင့ျသလဲ?

• ဘယျလိုလှုပျရှားမှုတှကေို ရှောငျကွဉျပွီး ဘယျအခြိနျမှာ ပုံမှနျအတိုငျး ပွနျလှုပျရှားသင့ျသလဲ?

• အိမျမှာဘာတှရှေောငျ၊ ဘာတှဆေောငျရမလဲ?

• ဘယျလက်ခဏာတှကေို သတိထားပွီး ဖွဈလာခဲ့ရငျ ဘာလုပျသင့ျသလဲ? စတဲ့မေးခှနျးတှကေို ဆရာဝနျ၊ဆရာမတှကေို ကွိုတငျမေးမွနျးထားရပါမယျ။

ဒ့ါအပွငျ ဘယျရကျရကျခြိနျးပွနျပွရမလဲဆိုတာကိုလညျး သခြောမေးမွနျးရပါမယျ။

** ဘယျလိုကာကှယျရမလဲ? **

     တဈခြို့အကွောငျးရငျးတှကေ ကာကှယျလို့မရပမေယ့ျ အစားအသောကျ၊ အနအေထိုငျ၊ လှုပျရှားမှု၊ နားနမှေုတှကေို သတိထားရပါမယျ။ ဆရာဝနျ၊ ဆရာမတှရေဲ့ သတိပေးခကြျတှကေို သခြောလိုကျနာရပါမယျ။

• ကနြျးမာရေးနဲ့ညီညှတျစှာစားသုံးပါ။

• ကဖိနျးဓာတျကိုလြော့ပါ။

• ဆေးလိပျဖွတျပါ။ ဆေးလိပျဖွတျနညျးကို ဆရာဝနျ၊ ဆရာမတှကေို မေးမွနျးအကူအညီတောငျးပါ။

• အရကျနဲ့တရားမဝငျဆေးတှေ မသောကျပါနဲ့။

• စိတျဖိစီးမှုကိုထိနျးခြုပျပါ။

• သင့ျတောျတဲ့လေ့ကငြ့ျခနျးတှနေဲ့ ကိုယျအလေးခြိနျကိုထိနျးသိမျးပါ။ ဆရာဝနျ၊ ဆရာမတှရေဲ့ ညှှနျကွားခကြျကို လိုကျနာပါ။

• ကလေးကိုထိခိုကျနိုငျတဲ့ ဓာတုပစ်စညျးတှေ၊ ဓာတျရောငျခွညျတှနေဲ့ တတျနိုငျသလောကျ မထိတှေ့အောငျနပေါ။

• တဈညကို၇နာရီမှ၉နာရီအတှငျးရအောငျ အိပျပါ။

   အရငျကိုယျဝနျတှတေုနျးက ပေါငျမပွည့ျတဲ့ကလေးမှေးဖူးခွငျး၊ သှေးတိုးရောဂါရှိခွငျး စတာတှဖွေဈခဲ့ဖူးရငျ ဆရာဝနျ၊ ဆရာမတှကေို ပွောဆိုတိုငျပငျပွီး ထပျမဖွဈအောငျ ကာကှယျနိုငျပါတယျ။

Dr. Mya Phoo Ngon (www.drmyanmar.com)