ကလေးများနဲ့ ကြီးထွားနာ

>> ဘယ်​အချိန်​မှာ ကြီးထွားနာကို ပယ်​နိုင်​မလဲ?

​• တောက်​​လျောက်​နာ​နေပြီး ပိုပိုဆိုးလာခြင်​း

• ​နေ့ဘက်​မှာ​တောင်​နာ​နေခြင်​း

• အဆစ်​အမြစ်​နားမှာနာ​နေခြငး်​ သို့မဟုတ်​ အဆစ်​နီ​နေ၊​ရောင်​​နေ၊​တောင်​့​နေခြင်​း

• က​လေးမလှုပ်​ရှားနိုင်​ခြင်​း စတာ​တွေရှိလာခဲ့ရင်​ က​လေးဆရာဝန်​နဲ့ ပြသသင်​့ပါတယ်​။

>> က​လေးရဲ့ကြီးထွားနာကို ဘယ်​လိုသက်​သာ​အောင်​ လုပ်​မလဲ?

၁။ အကိုက်​အခဲ​ပျောက်​​ဆေး​တွေမ​ပေးခင်​ ​သေချာစဉ်​းစားပါ။

ညဘက်​မှာ က​လေးနာလို့နိုးလာတတ်​တယ်​ဆိုရင်​ အကိုက်​အခဲ​ပျောက်​​ဆေး တိုက်​ဖို့ကြိုးစားမိမှာပါ။ ဒါ​ပေမယ်​့ အများစုမှာ ​သောက်​လိုက်​တာနဲ့ ချက်​ချင်​းမသက်​သာတတ်​ပါဘူး။ နာလာ​တော့မယ်​့အရိပ်​အ​ရောင်​ပြ​နေပြီဆိုရင်​ အထူးသဖြင်​့ ပြင်​းပြင်​းထန်​ထန်​ နာ​လေ့ရှိတဲ့က​လေး​တွေမှာဆိုရင် ဆရာ၀န်နဲ့တိုင်ပင်ပြီး အကိုက်အခဲပျောက်ဆေးတွေ တိုက်​နိုင်​ပါတယ်​။

၂။ နှိပ်​နယ်​​ပေးပါ။

ရုတ်​တရက်​ နာလာတဲ့အချိန်​မှာ က​လေးကို အတတ်​နိုင်​ဆုံး​ချော့ခြင်​းက အ​ကောင်​းဆုံးဖြစ်​ပါတယ်​။ က​လေးရဲ့​ခြေ၊လက်​​လေး​တွေကို အသာအယာပွတ်​သပ်​ နှိပ်​နယ်​​ပေးခြင်​းက နာကျင်​မှုကို သက်​သာ​စေနိုင်​သလို က​လေးကိုလည်​း စိတ်​ငြိမ်​သက်​​စေနိုင်​ပြီး အိပ်​​ရေးပျက်​တာကို နည်​း​စေနိုင်​ပါတယ်​။

>> နာပြီး​နောက်​​နေ့မှာဘာဖြစ်​တတ်​သလဲ?

ညဘက်​ကြီးထွားနာနာပြီး​ နောက်​​နေ့မနက်​မှာ က​လေးဟာ အိပ်​​ရေးပျက်​တာ​ကြောင်​့ ကဂျီက​ဂျောင်​ကျ​နေပါလိမ့်​မယ်​။ ဒါ​ပေမယ်​့ ပုံမှန်​​နေ့စဉ်​လုပ်​ငန်​း​ဆောင်​တာ​တွေကို​တော့ လုပ်​နိုင်​မှာပါ။

က​လေးအ​ဆော့များတဲ့အခါ ပိုနာတတ်​တာကို တစ်​ချို့မိဘ​တွေ သတိထားမိကြပါတယ်​။ ဒါ​ပေမယ်​့ မနာ​အောင်​ဆိုပြီးက​လေးကို မ​ဆော့ခိုင်​းတာမျိုးလည်​း မလုပ်​သင်​့ပါဘူး။ က​လေးလှုပ်​ရှားမှုကိုကန်​့သတ်​လိုက်​ရုံနဲ့ နာတာမ​ပျောက်​သွားပါဘူး။ က​လေးကျန်​းမာ​ရေးအတွက်​ လှုပ်​ရှား​ပေးဖို့ လိုအပ်​ပါတယ်​။ ​

​Dr. Mya Phoo Ngon (www.drmyanmar.com)

(Unicode)

ညညမှာအရိုးတှနောပွီး ကလေးရော အမပေါအိပျမရတဲ့အခါ ဘာမြားဖွဈသလဲ တှေးပူမိကွမှာပါ။ ခွထေောကျနဲ့ဒူးမှာအဓိကနာတတျပမေယ့ျ လကျမောငျးလညျးတဈခါတဈခါ နာတတျပါတယျ။

ကလေးဆရာဝနျတှအေနနေဲ့ ကွီးထှားနာဟာ ကွားရမြားတဲ့ အကွောငျးအရာတဈခုပဲ ဖွဈပါတယျ။

ကွီးထှားနာလို့ပွောရပမေယ့ျ တကယျတမျး ကလေးကွီးထှားမှုနဲ့ သိပျတော့မဆိုငျလှပါဘူး။ ဒါပမေယ့ျ ကွီးထှားတဲ့အရှယျတှဖွေဈတဲ့ ကြောငျးမနခေငျအရှယျနဲ့ ကြောငျးနအေရှယျကလေးတှမှော အဓိကဖွဈတတျပါတယျ။

>> ကွီးထှားနာအကွောငျး

အရငျကတော့ ကွီးထှားနာဆိုတာဟာ ကလေးရဲ့အရိုးတှကေ အရှတျထကျကို အမွနျကွီးထှားလာတဲ့အတှကျ နာကငြျလာတာလို့ ပွောကွပမေယ့ျ ဒီသီအိုရီဟာ မမှနျလှဘူးလို့ သိရပါတယျ။ တကယျဖွဈစတေဲ့အကွောငျးရငျးကိုတော့ မသိရသေးပါဘူး။

ကွီးထှားမှုပိုမွနျတဲ့အခြိနျတှမှော မဖွဈတတျတဲ့အပွငျ ကွီးထှားတဲ့နရောတှမှောလညျး မနာတတျပါဘူး။ ပငျပနျးနှမျးနယျမှု၊ ကိုယျဟနျအနအေထားအပွောငျးအလဲ၊ လှုပျရှားမှုအပွောငျးအလဲ၊ စိတျဖိစီးမှု စတဲ့အကွောငျးခငြျးရာတှနေဲ့ ဆကျသှယျနနေိုငျပမေယ့ျ ဂဂဏဏမသိရသေးပါဘူး။

>> သခြောတဲ့အကွောငျးရပျတှကေတော့

• ယောငျ်ကြားလေး၊မိနျးကလေး ဆတူဖွဈတတျပါတယျ။

• မိသားစုရာဇဝငျရှိတတျပါတယျ။

• အရမျးဆိုးရှားတဲ့ရောဂါမြိုးတော့မဟုတျပါဘူး။

• နာတတျပမေယ့ျ ယာယီမြှသာဖွဈပွီး ဆယျကြောျသကျအရှယျမှာပြောကျသှားတတျပါတယျ။

>> ကွီးထှားနာရှိကွောငျးဘယျလိုသိနိုငျမလဲ?

ဓာတျခှဲခနျးအဖွတှေနေဲ့ ဓာတျမှနျတှကေ ကွီးထှားနာကို အဖွမေထုတျနိုငျပမေယ့ျ အခွားပိုပွငျးထနျတဲ့ရောဂါတှကေိုတော့ ပယျပေးနိုငျပါတယျ။ ဒီရောဂါဟာ ဆရာဝနျနဲ့ မိဘရောကလေးပါ သခြောတိုငျပငျမေးမွနျးပွီးမှ အဖွထှေကျတတျပါတယျ။ ကွီးထှားနာရဲ့ပွငျးထနျမှုနဲ့အကွိမျအရအေတှကျက ကှာခွားလေ့ရှိပါတယျ။ အနညျးငယျနာကငြျရုံမြှကနေ ပွငျးပွငျးထနျထနျကွှကျတကျတာအထိ ရှိနိုငျပါတယျ။ အခွားဖွဈလေ့ရှိတာတှကေတော့-

• ညဘကျ သို့မဟုတျ ညနပေိုငျးတှမှော ဖွဈတတျပါတယျ။

• ခွေ၊လကျနှဈဖကျလုံးမှာနာတတျပါတယျ။ (ခွေ၊လကျတဈဖကျတညျးလညျး ဖွဈတတျပါတယျ။)

• ခွထေောကျကတော့ အမွဲနာတတျပါတယျ။ ခွထေောကျမနာပဲနဲ့ လကျခညြျးပဲမနာတတျပါဘူး။

• တဈခါတဈရံကလေးနာလို့နိုးလာတတျသညျအထိ ဆိုးရှားနိုငျပါတယျ။

ခွထေောကျမှာအမွဲဖွဈတတျပွီး ၅မိနဈကနေ မိနဈ၂၀လောကျအထိ ကွာတတျပါတယျ။ တဈခါနဲ့တဈခါကွား ညပေါငျးမြားစှာခွားနိုငျသလို ညပေါငျးမြားစှာတောကျလြောကျဖွဈတာလညျး ရှိတတျပါတယျ။

>> ဘယျအခြိနျမှာ ကွီးထှားနာကို ပယျနိုငျမလဲ?

• တောကျလြောကျနာနပွေီး ပိုပိုဆိုးလာခွငျး

• နေ့ဘကျမှာတောငျနာနခွေငျး

• အဆဈအမွဈနားမှာနာနခွေငျး သို့မဟုတျ အဆဈနီနေ၊ရောငျနေ၊တောင့ျနခွေငျး

• ကလေးမလှုပျရှားနိုငျခွငျး စတာတှရှေိလာခဲ့ရငျ ကလေးဆရာဝနျနဲ့ ပွသသင့ျပါတယျ။

>> ကလေးရဲ့ကွီးထှားနာကို ဘယျလိုသကျသာအောငျ လုပျမလဲ?

၁။ အကိုကျအခဲပြောကျဆေးတှမေပေးခငျ သခြောစဉျးစားပါ။

ညဘကျမှာ ကလေးနာလို့နိုးလာတတျတယျဆိုရငျ အကိုကျအခဲပြောကျဆေး တိုကျဖို့ကွိုးစားမိမှာပါ။ ဒါပမေယ့ျ အမြားစုမှာ သောကျလိုကျတာနဲ့ ခကြျခငြျးမသကျသာတတျပါဘူး။ နာလာတော့မယ့ျအရိပျအရောငျပွနပွေီဆိုရငျ အထူးသဖွင့ျ ပွငျးပွငျးထနျထနျ နာလေ့ရှိတဲ့ကလေးတှမှောဆိုရငျ ဆရာဝနျနဲ့တိုငျပငျပွီး အကိုကျအခဲပြောကျဆေးတှေ တိုကျနိုငျပါတယျ။

၂။ နှိပျနယျပေးပါ။

ရုတျတရကျ နာလာတဲ့အခြိနျမှာ ကလေးကို အတတျနိုငျဆုံးခြော့ခွငျးက အကောငျးဆုံးဖွဈပါတယျ။ ကလေးရဲ့ခွေ၊လကျလေးတှကေို အသာအယာပှတျသပျ နှိပျနယျပေးခွငျးက နာကငြျမှုကို သကျသာစနေိုငျသလို ကလေးကိုလညျး စိတျငွိမျသကျစနေိုငျပွီး အိပျရေးပကြျတာကို နညျးစနေိုငျပါတယျ။

>> နာပွီးနောကျနေ့မှာဘာဖွဈတတျသလဲ?

ညဘကျကွီးထှားနာနာပွီး နောကျနေ့မနကျမှာ ကလေးဟာ အိပျရေးပကြျတာကွောင့ျ ကဂြီကဂြောငျကနြပေါလိမ့ျမယျ။ ဒါပမေယ့ျ ပုံမှနျနေ့စဉျလုပျငနျးဆောငျတာတှကေိုတော့ လုပျနိုငျမှာပါ။

ကလေးအဆော့မြားတဲ့အခါ ပိုနာတတျတာကို တဈခြို့မိဘတှေ သတိထားမိကွပါတယျ။ ဒါပမေယ့ျ မနာအောငျဆိုပွီးကလေးကို မဆော့ခိုငျးတာမြိုးလညျး မလုပျသင့ျပါဘူး။ ကလေးလှုပျရှားမှုကိုကန့ျသတျလိုကျရုံနဲ့ နာတာမပြောကျသှားပါဘူး။ ကလေးကနြျးမာရေးအတှကျ လှုပျရှားပေးဖို့ လိုအပျပါတယျ။

Dr. Mya Phoo Ngon (www.drmyanmar.com)