ကလေးများအတွက် ကောင်းမွန်သော အူလမ်းကြောင်း အလေ့အထများ

(Zawgyi)

       “ဆရာမေရ သမီးေလး ဝမ္းသြားတိုင္း စျမင္းတုံးခံေနတယ္ အရမ္းညႇစ္ရလို႔ နာေနတယ္ထင္တယ္ ဝမ္းသြားတိုင္း ငိုေနတယ္ ဘယ္လိုလုပ္ရမလဲ ... ”
        “ကြၽန္မသားေလးက တစ္လကို ၃ ခါေလာက္ ဝမ္းပ်က္တတ္တယ္ ဆရာရယ္ ... ဘယ္လိုအစားအစာေတြ ဦးစားေပး ေကြၽးရမလဲ ...”

       ကေလးငယ္မ်ားတြင္ ဝမ္းသြားျခင္းပုံစံဟာ တစ္ဦးႏွင့္တစ္ဦး မတူညီတတ္ၾကပါဘူး။ အခ်ိဳ႕ကေလးမ်ားဟာ ဝမ္းခ်ဳပ္တတ္ၾကၿပီး တခ်ိဳ႕ကက် ေန႔စဥ္ပုံမွန္အေလးသြားၾကပါတယ္။ ဘယ္လိုျဖစ္ျဖစ္ စားလိုက္သမွ် အစားအစာတိုင္းကို ေကာင္းမြန္စြာ ျပန္လည္စြန႔္ထုတ္ႏိုင္မွသာ က်န္းမာေရးနဲ႔ ညီၫြတ္မွာျဖစ္တဲ့အတြက္ မိမိရင္ေသြးေလးမ်ားကို ေကာင္းမြန္ေသာ ဝမ္းသြားသည့္ အေလ့အထမ်ားကို ေမြးျမဴေပးဖို႔ လိုပါတယ္။

>>     ဒါဆို ဝမ္းမွန္ၿပီး က်န္းမာေစဖို႔ ဘယ္အခ်က္ေတြကို အဓိက အေလးေပးသင့္သလဲ?
(၁)     ဝမ္းမွန္ေစေသာအစာမ်ားကို ေကြၽးေမြးပါ (ဥပမာ  - ဂ်ဴံႏွင့္ျပဳလုပ္ေသာ အစာမ်ား၊ သစ္သီးႏွင့္ ဟင္းသီးဟင္း႐ြက္မ်ား)
(၂)     ေန႔စဥ္ကိုယ္လက္လႈပ္ရွားမႈ ရွိပါေစ
(၃)     ကေလးကို ဝမ္းသြားခ်င္ပါက မေအာင့္ထားဘဲ သြားဖို႔ သင္ၾကားေပးပါ
(၄)     ေန႔စဥ္ဝမ္းမွန္ဖို႔ အေရးႀကီးေၾကာင္း ေျပာျပေပးပါ
(၅)     ဝမ္းနဲ႔ပတ္သက္ေသာ ကိစၥကို ႐ြံစရာအျဖစ္ မသတ္မွတ္ေအာင္ နားလည္ေအာင္ ေျပာျပေပးသင့္ပါတယ္။

>>    ဝမ္းခ်ဳပ္ျခင္းလကၡဏာမ်ား
●       တစ္ပတ္မွာ သုံးႀကိမ္ထက္နည္းၿပီး ဝမ္းသြားျခင္း
●       စျမင္းတုံးခံျခင္း၊ အ႐ြယ္အစားႀကီးျခင္း
●       ဝမ္းသြားရင္ ညႇစ္ရသျဖင့္ နာက်င္ျခင္း
        ဝမ္းခ်ဳပ္ျခင္းေၾကာင့္ ဗိုက္နာျခင္းနဲ႔အတူ ဝမ္းတြင္ ေသြးစမ်ား ပါတတ္သျဖင့္ ဂ႐ုတစိုက္ ၾကည့္ရႈေပးသင့္ပါတယ္။

>>    ဘာေၾကာင့္ ဝမ္းခ်ဳပ္ရသလဲ?
●       အမွ်င္ဓာတ္ လုံေလာက္စြာ မစားျခင္း
●       ႏြားႏို႔နဲ႔ ႏို႔ထြက္ပစၥည္းမ်ားကို လိုတာထက္ပိုၿပီး ေသာက္သုံးျခင္း
●       အိမ္သာမသြားဘဲ ဝမ္းေအာင့္ထားျခင္း
●       ကိုယ္လက္လႈပ္ရွားမႈမရွိျခင္း
●       အခ်ိဳ႕ေသာ ဝမ္းခ်ဳပ္ေစသည့္ေဆးမ်ားကို ေသာက္သုံးေနျခင္း

>>    ကေလးမ်ား ဝမ္းခ်ဳပ္သည့္အခါ ဘာေတြလုပ္သင့္သလဲ?
●       ေန႔စဥ္ နံနက္တိုင္း ဝမ္းတည္ေပးပါ။
●       ကေလး ဝမ္းသြားေနစဥ္ စိတ္ရွည္စြာ ေစာင့္ေပးပါ။ ေလာျခင္း၊ ျမန္ျမန္ပါခိုင္းျခင္းကို ေရွာင္ၾကဥ္သင့္ပါတယ္။
●       သစ္သီးနဲ႔ အသီးအ႐ြက္မ်ားကို ေန႔စဥ္ေကြၽးပါ။
●       ကေလး ဝမ္းညႇစ္ေနစဥ္ ေျခေထာက္ေအာက္တြင္ ေခြးေျခခုံခံေပးျခင္းျဖင့္ ညႇစ္အားကို ပိုေကာင္းေစတာ ေတြ႕ရပါတယ္။
    ဒါဆိုရင္ေတာ့ ဝမ္းခ်ဳပ္ျခင္းနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး သိသင့္တာေလးေတြ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ား သိသြားၿပီလို႔ ယူဆပါတယ္ေနာ္။

        ေမေမတို႔ရဲ႕ ရင္ေသြးေလးေတြအေနနဲ႔ ပုံမွန္သြားေနၾက အႀကိမ္ထက္ ပိုဝမ္းသြားျခင္း၊ ဝမ္းအရည္က်ဲက်ဲမ်ား သြားျခင္းရွိပါက ဝမ္းပ်က္ေနၿပီဟု သတ္မွတ္ႏိုင္ပါတယ္။

>>    ဘာေၾကာင့္ ဝမ္းပ်က္ရသလဲ?
●       အေၾကာင္းရင္းမ်ားစြာအနက္ အျဖစ္အမ်ားဆုံးကေတာ့ Rota ဗိုင္းရပ္စ္ပိုးဝင္ျခင္းေၾကာင့္ ျဖစ္ပါတယ္။ ဗိုင္းရပ္စ္ပိုးရွိတဲ့ ကေလးတစ္ဦးဆီကေန အျခားကေလးဆီ ကူးစက္တတ္ပါတယ္။
●       မသန႔္ရွင္းေသာ အစာမ်ားကို စားမိရာကေန ဝမ္းပ်က္တတ္သလို အိမ္သာအဆင္း လက္ကို စင္ၾကယ္ေအာင္ မေဆးျခင္းေၾကာင့္လည္း ဝမ္းပ်က္ႏိုင္ပါေသးတယ္။

>>    ကေလးငယ္ ဝမ္းပ်က္တဲ့အခါ ဘာေတြလုပ္သင့္လဲ?
●       အႀကိမ္မ်ားစြာ ဝမ္းသြားတဲ့အခါ ေရဓာတ္နဲ႔ ဆားဓာတ္ေတြ ဆုံးရႉံးသြားတဲ့အတြက္ ျပန္လည္ျဖည့္တင္းဖို႔ ဓာတ္ဆားရည္ကို မျဖစ္မေန တိုက္ေကြၽးရပါမယ္။ ေနာက္ၿပီး အာဟာရရွိေသာ အစားအစာမ်ားကို ေကြၽးေမြးဖို႔ လိုအပ္ပါေသးတယ္။
●       အလြန္အမင္း ဝမ္းသြားျခင္းေၾကာင့္ ေရဓာတ္ဆုံးရႈံးျခင္း ျဖစ္ေပၚပါက အသက္အႏၲရာယ္ရွိတာမို႔ နီးစပ္ရာေဆး႐ုံသို႔ ပို႔ေဆာင္ရပါမယ္။

>>    ဘယ္အခ်ိန္တြင္ ကေလးကို ဆရာဝန္ထံ ျပသဖို႔ လိုအပ္ေနၿပီလဲ?
●       အသက္ ၆ လေအာက္ကေလးမ်ား ဝမ္းေလွ်ာျခင္း
●       မၾကာခဏဝမ္းခ်ဳပ္ျခင္း
●       ေသြးဝမ္းသြားျခင္း၊ ဝမ္းမည္းမည္းသြားျခင္း
●       ဝမ္းမထိန္းႏိုင္ျခင္း
●       ဝမ္းပ်က္ျခင္းႏွင့္အတူ ဖ်ားနာျခင္း
●       ေရဓာတ္ဆုံးရႈံးေသာ လကၡဏာမ်ားရွိျခင္း (ေရဆာျခင္း၊ မ်က္ရည္နည္းျခင္း၊ ရႉးနည္းျခင္း၊ အာေခါင္ေျခာက္ျခင္း၊ ႏွလုံးခုန္ျမန္ျခင္း)
●       ကိုယ္အေလးခ်ိန္ မတက္လာျခင္း စသည္တို႔ရွိပါက ကေလးဆရာဝန္ႏွင့္ ျပသေဆြးေႏြးဖို႔ လိုေနၿပီျဖစ္ေၾကာင္း အႀကံေပး တင္ျပလိုက္ပါတယ္။

ေလေျပႏုေသြး (ေဆး၂) (www.drmyanmar.com)