ပျိုပျိုမေတို့ ကိုယ်အလေးချိန်ကိုလျော့ကျစေဖို့သိထားသင့်တဲ့အချက်လေးတွေ

6.ချေွးထွက်ဖို့လည်းလိုပါတယ်။

ကိုယ်အလေးချိန်ကျဖို့ (သို့) ထိန်းထားဖို့ဆိုရင် လမ်းပဲလျှောက်လျှောက်၊ ပြေးတာပဲလုပ်လုပ်၊ စက်ဘီးပဲစီးစီး၊ ရေပဲကူးကူး ချေွးထွက်စေမယ့် အားကစားတစ်ခုခု ကစားရပါမယ်။ ကိုယ့်ရဲ့နဂိုကိုယ်အလေးချိန်အတိုင်လေးပဲထိန်းထားချင်တယ်ဆိုရင်တော့ တစ်ပတ်ကို အသင့်အတင့်အေရိုးဗစ်လေ့ကျင့်ခန်း ၁၅၀ မိနစ် (သို့) ပိုပြီးပြင်းပြင်းလေး ၇၅ မိနစ်လုပ်ပေးဖို့လိုပါတယ်။ ကိုယ်အလေးချိန်ကျဖို့ဆိုရင်တော့ ချေွးများများပိုထွက်ဖို့လိုပါတယ်။

7.စိတ်ရှည်ပါ။

ကျန်းမာရေးနဲ့ညီညွတ်တဲ့အကျင့်တွေကိုစတင်မွေးမြူတာက ကိုယ်အလေးချိန်အတွက် အရမ်းအရေးကြီးပါတယ်။ ဒါပေမယ့်လည်း အကျင့်တစ်ခုစွဲမြဲဖို့ဆိုရင် အချိန်ပေးဖို့လိုပါတယ်။ ဒီတော့ စိတ်ရှည်ပြီးတော့ ကျင့်ယူပါ။

8.ကိုယ်တတ်နိုင်သလောက်ပဲလုပ်ပါ။

လေ့လာမှုတွေအရ တချို့အမူအကျင့်လေးတွေက ရိုးရှင်းမှုရှိမှ ပိုပြီးတော့ အလေ့အကျင့်ဖြစ်လွယ်ပါတယ်။ ဒီတော့ ပန်းတိုင် အကြီးကြီးတွေကနေမစဘဲ သေးသေးလေးတွေကနေစပြီး ကျင့်ကြည့်ပါ။

9.ကလေးအမေတွေမှာလည်း ကလေးမွေးပြီး ကိုယ်အလေးချိန်ပြန်ကျဖို့အတွက် ဆိုရင် အချိန်ပေးဖို့လိုပါတယ်။

ကလေးမမွေးခင်က ကိုယ်လုံးလေးကိုပြန်ရချင်တယ်ဆိုရင် အနည်းဆုံးတော့ ၆လ ကနေ တစ်နှှစ်လောက်ကြာတတ်တယ်ဆိုတာကို သိထားသင့်ပါတယ်။ ကလေးအမေတွေအနေနဲ့ ကလေးမွေးပြီး အနည်းဆုံး ၆ ပတ်လောက်ကြာမှ ကိုယ်အလေးချိန်ပြန်ချမယ့်အစီအစဉ်ကို ဆွဲသင့်ပါတယ်။ နို့တိုက်မိခင်တွေဆိုရင် အနည်းဆုံး အချိန် ၂ လလောက်စောင့်လိုက်ပါဦး။ ဖြစ်နိုင်ရင်တော့ မွေးပြီး 6 လကြာမှသာ စပြီးလျှော့ပါနော်။ ပြီးတော့အရမ်းအလျင်လိုပြီးတော့ အပြင်းအထန်ကြီးလည်းမလုပ်ပါနဲ့။ မိခင်က အာဟာရမျှတအောင် စားမှသာ ကိုယ့်ရဲ့နို့ရည်ကို သောက်သုံးနေရတဲ့ ကလေးလေးက ကျန်းမာမှာမို့လို့ပါ။

Dr. Mya Myo Myo Swe (www.drmyanmar.com)

(Unicode)

အမြိုးသမီးအမြားစုအတှကျ အသကျ ၂၀-၃၀ ကွားအရှယျက အပွောငျးအလဲတှမြေားတဲ့အခြိနျပါပဲ။ ဒီ ဆယျနှဈတာဟာဆိုရငျ အိမျနဲ့ခှဲခှာပွီးတော့ အလုပျလုပျရတဲ့အခြိနျဖွဈနိုငျသလို ကိုယျပိုငျမိသားစုဘဝကိုလညျး စတငျတညျထောငျရခြိနျလညျးဖွဈနိုငျပါတယျ။ ဒီလိုအပွောငျးအလဲတှအေမြားကွီးနဲ့အတူ ခန်ဓာကိုယျအလေးခြိနျတှလေညျးတကျလာပွီးတော့ ဝဖွိုးလာတာကတော့ အံ့သွစရာမဟုတျပါဘူးလေ။

အိမျနဲ့ခှဲခှာပွီးတော့ တက်ကသိုလျတကျရတဲ့အခါမှာ ကွုံရတဲ့ဖိအားတှေ၊ ကွုံသလိုစားရတဲ့ အသင့ျစားအစားအစာတှေ၊ တဈနကေုနျထိုငျနရေတဲ့အလုပျတှေ စတာတှကေ ကိုယျအလေးခြိနျကို တကျလာစပေါတယျ။ ဒီအခြိနျမှာ ကိုယျအလေးခြိနျကိုထိနျးထားဖို့ ပွနျပွီးပိနျဖို့ဆိုတာက တကယ့ျကို တိုကျပှဲတဈပှဲလိုပါပဲ။

သတငျးကောငျးကတော့ ဒီအသကျအရှယျက ကနြျးမာရေးနဲ့မညီညှတျတဲ့အကငြ့ျတှရှေိလာနိုငျသလို ကနြျးမာရေးနဲ့ညီညှတျတဲ့အမူအကငြ့ျတှကေို ပွနျလညျမှေးမွူနိုငျမယ့ျအရှယျပါပဲ။ ဒီအရှယျမှာ ကိုယျအလေးခြိနျပွနျခနြိုငျဖို့အတှကျ နညျးလမျးအခြို့ကိုပွောပွခငြျပါတယျ။

1.ရတေိုဝိတျခနြညျးတှကေိုမလုပျပါနဲ့။

အစားအသောကျတှအေရမျးရှောငျပွီးတော့ တဈလအတှငျး၊ တဈပတျအတှငျးဝိတျခတြဲ့နညျးတှကေို ဆယျကြောျသကျအရှယျမှာ လိုကျပွီးလုပျဖူးတယျဆိုရငျ အခုခကြျခငြျးပဲ ဒီမကောငျးတဲ့အလေ့အကငြ့ျတှကေို စှန့ျလှှတျလိုကျပါ။ ဒီအခြိနျက တဈဘဝလုံးအတှကျ ကောငျးမှနျမယ့ျ ကနြျးမာရေးနဲ့ညီညှတျတဲ့စားသုံးမှုပုံစံကို စတငျဖို့အခြိနျပါပဲ။ ဒီတော့ ထမငျးစားတဲ့အခါမှာ သဈသီးနဲ့ဟငျးသီးဟငျးရှကျ၊ အဆီမပါတဲ့အသား၊ အရမျးကွီးဖွူဆှတျနအေောငျပွုပွငျမထားတဲ့ whole-wheat carbs ကစီဓာတျ (ဆနျ၊ ဂြုံ၊ ပွောငျး) တှကေို စားတဲ့အကငြ့ျလုပျပေးပါ။

2.အစားအစာရှေးခယြျမှုမှနျကနျပါစေ။

အိမျမှာပဲစားစား၊ အပွငျမှာပဲစားစား ကနြျးမာရေးနဲ့ညီညှတျတဲ့အရာတှကေို ရှေးစားတတျဖို့လိုပါတယျ။ ဆီကွောျတှစေားမယ့ျအစား ကငျထား၊ ပွုတျထား၊ ဖုတျထားတဲ့ အသား၊ ငါးတှကေို အရှကျပွုတျနဲ့စားပါ။ ထောပတျ၊ ဒိနျခဲ၊ ခရငျဆော့ဈတှနေဲ့အုပျထားတဲ့အစားအစာတှကေိုရှောငျပါ။ အခြိုကွိုကျတတျရငျ သဈသီးတှစေားပါ။

3.အာဟာရနဲ့ပတျသကျပွီးတော့ လေ့လာပါ။

ကနြျးမာရေးနဲ့ညီညှတျစှာခကြျပွုတျတတျအောငျသငျပေးတဲ့သငျတနျးတှေ၊ အာဟာရပညာရှငျတှရေဲ့ဟောပွောခကြျတှကေို နားထောငျပါ။ လိုအပျပါက အာဟာရပညာရှငျနဲ့ တိုငျပငျဆှေးနှေးခွငျးအားဖွင့ျ ကိုယ့ျရဲ့နထေိုငျမှုပုံစံနဲ့ကိုကျညီနိုငျမယ့ျ အလေ့အကငြ့ျတှနေဲ့ပတျသကျပွီးတော့ အကွံဉာဏျရနိုငျပါတယျ။

4.ကနြျးမာရေးနဲ့ညီညှတျတဲ့အဆီတှကေိုစားပါ။

အဆီတှအေားလုံးက မတူကွပါဘူး။ မပွည့ျဝဆီတှကေ ကနြျးမာရေးနဲ့အညီဆုံးဖွဈပွီးတော့ ထောပတျသီး၊ အယျမှနျ၊ သံလှငျဆီ၊ ဆယျမှနျငါးစတာတှမှောတှေ့နိုငျပါတယျ။

5.မိတျဆှသေူငယျခငြျးတှနေဲ့ အပွငျထှကျတဲ့အခါမှာ၊ ပါတီတှမှောလညျး ရှေးခယြျတတျပါစေ။

ဒီအရှယျမှာကွုံရတဲ့နောကျထပျ စိနျခေါျမှုတဈခုကတော့ ကနြျးမာရေးနဲ့ညီညှတျတဲ့ နထေိုငျမှုပုံစံနဲ့ လူမှုဆကျဆံရေးကွားမှာညှိုနှိုငျးရတာပါ။ ခစြျသူနဲ့ခြိနျးတဲ့အခါ၊ သူငယျခငြျးတှနေဲ့ညဘကျထှကျတဲ့အခါ၊ အလုပျကပါတီတှမှော အရကျတှပေါလာတတျပါတယျ။ ဒီတော့ ကယျလိုရီကိုထိနျးထားနိုငျဖို့ ကော့တေးတဈခှကျ မသောကျမီနဲ့သောကျပွီးအခြိနျတှမှော ရတေဈခှကျစီသောကျလိုကျပါ။ အရမျးမပွငျးတဲ့ဘီယာ၊ alcohol အနညျးငယျသာပါတဲ့ အရညျကို ရှေးသောကျပါ။

6.ခြှေးထှကျဖို့လညျးလိုပါတယျ။

ကိုယျအလေးခြိနျကဖြို့ (သို့) ထိနျးထားဖို့ဆိုရငျ လမျးပဲလြှောကျလြှောကျ၊ ပွေးတာပဲလုပျလုပျ၊ စကျဘီးပဲစီးစီး၊ ရပေဲကူးကူး ခြှေးထှကျစမေယ့ျ အားကစားတဈခုခု ကစားရပါမယျ။ ကိုယ့ျရဲ့နဂိုကိုယျအလေးခြိနျအတိုငျလေးပဲထိနျးထားခငြျတယျဆိုရငျတော့ တဈပတျကို အသင့ျအတင့ျအရေိုးဗဈလေ့ကငြ့ျခနျး ၁၅၀ မိနဈ (သို့) ပိုပွီးပွငျးပွငျးလေး ၇၅ မိနဈလုပျပေးဖို့လိုပါတယျ။ ကိုယျအလေးခြိနျကဖြို့ဆိုရငျတော့ ခြှေးမြားမြားပိုထှကျဖို့လိုပါတယျ။

7.စိတျရှညျပါ။

ကနြျးမာရေးနဲ့ညီညှတျတဲ့အကငြ့ျတှကေိုစတငျမှေးမွူတာက ကိုယျအလေးခြိနျအတှကျ အရမျးအရေးကွီးပါတယျ။ ဒါပမေယ့ျလညျး အကငြ့ျတဈခုစှဲမွဲဖို့ဆိုရငျ အခြိနျပေးဖို့လိုပါတယျ။ ဒီတော့ စိတျရှညျပွီးတော့ ကငြ့ျယူပါ။

8.ကိုယျတတျနိုငျသလောကျပဲလုပျပါ။

လေ့လာမှုတှအေရ တခြို့အမူအကငြ့ျလေးတှကေ ရိုးရှငျးမှုရှိမှ ပိုပွီးတော့ အလေ့အကငြ့ျဖွဈလှယျပါတယျ။ ဒီတော့ ပနျးတိုငျ အကွီးကွီးတှကေနမေစဘဲ သေးသေးလေးတှကေနစေပွီး ကငြ့ျကွည့ျပါ။

9.ကလေးအမတှေမှောလညျး ကလေးမှေးပွီး ကိုယျအလေးခြိနျပွနျကဖြို့အတှကျ ဆိုရငျ အခြိနျပေးဖို့လိုပါတယျ။

ကလေးမမှေးခငျက ကိုယျလုံးလေးကိုပွနျရခငြျတယျဆိုရငျ အနညျးဆုံးတော့ ၆လ ကနေ တဈနှဈလောကျကွာတတျတယျဆိုတာကို သိထားသင့ျပါတယျ။ ကလေးအမတှေအေနနေဲ့ ကလေးမှေးပွီး အနညျးဆုံး ၆ ပတျလောကျကွာမှ ကိုယျအလေးခြိနျပွနျခမြယ့ျအစီအစဉျကို ဆှဲသင့ျပါတယျ။ နို့တိုကျမိခငျတှဆေိုရငျ အနညျးဆုံး အခြိနျ ၂ လလောကျစောင့ျလိုကျပါဦး။ ဖွဈနိုငျရငျတော့ မှေးပွီး 6 လကွာမှသာ စပွီးလြှော့ပါနောျ။ ပွီးတော့အရမျးအလငြျလိုပွီးတော့ အပွငျးအထနျကွီးလညျးမလုပျပါနဲ့။ မိခငျက အာဟာရမြှတအောငျ စားမှသာ ကိုယ့ျရဲ့နို့ရညျကို သောကျသုံးနရေတဲ့ ကလေးလေးက ကနြျးမာမှာမို့လို့ပါ။

Dr. Mya Myo Myo Swe (www.drmyanmar.com)